در مقاله میخام در مورد سوالاتی که خیلی از اقایون و خانمها در گیرش هستن و در مشاوره ها از ما میپرسن با شما صحبت کنم. برای خیلی از اقایون سوال پیش اومده که در صورتی که زن به منزل نیاد و به اصطلاح تمکین نداشته باشه چی پیش میاد ؟
- ایا میتئنن اون رو به زود بگیرن بیارن خونه ؟
- ایا میتونن مهریشو ندن ؟
- حضانت فرزندان چی میشه ؟
اول بببینیم تمکین معنیش چی هست اصلا در قوانین ایران :
بعد از جاری شدن خطبه ی عقد زن و مرد نسبت به یکدیگر حق و حقوق و وظایفی پیدا میکنن و نسبت به اوان متعهد میشن. در کنار وضایف مرد مثل نفقه یکی از وظایف زن نسبت به مردش تمکین کردن از اون هست.به طور کل تمکین به معنای اطاعت زوجه از همسرش برای انجام وظایف زناشویی تعبیر میشه. به عنوان مثال سکونت زن در منزلی که شوهر متناسب با شئونات همسرش برای او تهیه کرده یک نمونه از تمکین کردن محسوب میشه.
تمکین زوجه به معنای اطاعت و پذیرش خواسته های همسر هست؛ همسر باید مطابق با شرع و عرف از مردش اطاعت کنه و وظایف خودش رو نسبت به وی انجام بده و ریاست شوهر را در خانه رو قبول داشته باشه و بپذیره.
یکی از الزامات حسن معاشرت رعایت تمایل جنسی همسر و همچنین سکونت مشترک در منزلی که شوهر فراهم کرده است. اگه زوجه از اجرای تکلیف حسن معاشرت اجتناب کنه ، مطابق با قانون مدنی ایران ناشزه محسوب میشه و نفقه به اون تعلق نمیگیره.
انواع تمکین
دو نوع تمکین عام و خاص بر گرفته از قوانین فقهی در قوانین ایران وجو داره :
تمکین عام:
تمکین عام به این معناست : زوجه باید با خوش رفتاری و حسن معاشرت به خواسته های مشروع همسر خود پاسخ بده و همچنین بر اساس زمان و مکان و شرایط و شان خانوادگی در عین نظافت و پاکیزگی خود را برای همسرش زیبا و اراسته کنه.
به تعبیری دیگه تمکین در معنای عام یعنی زوجه وظایفی که در قبال مرد داره را در حدود عرف و قانون انجام بده. پس میشه گفت که اگه خواسته های مردی از همسرش نامتعارف باشه زوجه میتونه به اونها عمل نکنه.
البته نکته ای که باید بگم اینه که در کنار وظایف زن در قبال مرد، مرد هم دارای وظایفی داره و باید به خواسته های معقول و مشروع همسر پاسخ مثبت دهد.
تمکین خاص:
تمکین خاص به رابطه ی زناشویی و خصوصی زوجین اشاره داره و باید بگم اون جیزی که در عرف از میان مردم از تمکین برداشت می شه اغلب به معنای نوع خاص تمکین هست. در مقابل تمکین مفهوم نشوز مطرح می شه؛ نشوز یا عدم تمکین به معنای نافرمانی هست و تنها مختص زنان نیست اما اغلب این واژه در مورد زن به کار رفته شده.
نیاز هست به شما دوستای گلم بگ اگه نیاز به وکیل متخصص در شهر مشهد دارین به صفحه وکیل مشهد یک سری بزنین.
آیا اگه زن تمکین نداشته باشه مهریه بهش تعلق میگیره ؟
نکته ی بسیار مهمی که باید به شما بگم اینه که بعد از جاری شدن عقد زن به عنوان مالک مهریه مستحق دریافت مهریه به هر دیلیل و شرایطی هست و هیچ امری نمی تونه مالکیت زن را از مهریه اش سلب کنه. حتی عدم تمکن از همسرش هم باعث نمیشه حق مهریه زوجه سلب بشه. به عبارت بهتر میشه گفت اثبات عدم تمکین زن از شوهر به عنوان مجوزی برای عدم پرداخت مهریه ی زن نیست.
البته این موضوع که بشه اشاره شد به این معنا نیست که زن اجازه ی امتناع از انجام وظایف زناشویی را داره. زن تنها در صورتی حق دریافت نفقه رو خواهد داشت که از همسرش تمکین عام و خاص کرده باشه. در صورتی که عدم تمکین زن در دادگاه اثبات بشه حق نفقه از اون برداشته میشه.
در صورت عدم تمکین مهریه تعلق میگیرد؟
بر اساس قانون عدم تمکین زن از شوهر به معنای مجوزی برای محرومیت زن از دریافت مهریه نیست. پس می توان گفت حق مهریه برای زن ارتباطی به عدم تمکن ندارد و به قوت خود پابرجاست.
تمکن مرد در پرداخت مهریه باید مد نظر قرار گیرد.
مهریه یکی از حقوق طبیعی و ضروری زن بر عهده شوهر هست. این حق در سند ازدواج به طور دقیق درج می شه. زوجه می تونه عندالمطالبه مهریه خود را از همسر بگیره اما نکته اینجاست که برای پرداخت مهریه توسط مرد باید تمکن مالی وی اثبات شود!
البته توجه داشته باشید ، اثبات تمکن مالی مرد برای پرداخت مهریه به دلیل راه های فرار از دین و انتقال دارایی گاهی بسیار دشوار هست اما در صورتی که مرد بتونه تو دادگاه تقاضای اعسار خودش رو ثابت کنه می تونه با ارائه مدارک لازم درخواست قسطی شدن مهریه رو بده.
اگر زن تمکین نکند میتواند طلاق بگیرد؟
جواب این سوال به طور کل خیر است. اما برای پاسخ جامعتر به این سوال باید ببینیم برای چی تمکین نمیکنه. در صورتی که زن به دلایل موجهی از جمله ترس از ضرر جانی توسط شوهر خانه را ترک کنه ، نمیشه قطعا حق طلاق را به دلیل عدم تمکن از زوجه سلب کرد. چونکه برای عدم تمکین زن به دلایلی همچون عسر و حرج یا سختی غیر متعارف اتفاق افتاده . در واقع مرد دلایل عدم تمکین را به وجود آورده .
اما در صورتی که زن به دلایل غیر منطقی و صرفا برای لجبازی تمکین نکنه دادگاه حق طلاق را بهش نمیده و برای گرفتن طلاق باید از طریق طلاق توافقی یا طلاق خلع اقدام کنه که رضایت مرد در هردوش واجبه.
زن به دلیل عدم تمکین ، مستحق هیچ مجازاتی نخواهد بود.
حضانت فرزند در صورت عدم تمکین زن
عدم تمکین ارتباطی با حضانت فرزند هم نداره و در هر صورت حضانت فرزند تا در حالت عادی خود یعنی تا ۷ سالگی با مادر هست. در این شرایط پدر کودک میتونه درخواست ملاقات با طفل از شورای حل اختلاف محل زندگی همسر رو داشته باشه.
